Τετάρτη 11 Ιανουαρίου 2017

ΑΠΟ ΠΟΥΡΝΑΡΟΡΙΖΑ.

 
       Γράφει 
ο Παν. Ι. Δ. Βλαχάκης.
  
Στο Καλογεροβούνι στα  Αστραπάλωνα ένας παπάς έκανε ζευγάρι- όργωνε -  με δυο γαϊδουράκια. Δεν ακλουθούσε ο ευλογημένος την λαϊκή ρήση: «ή παππάς παππάς ή ζευγάς ζευγάς ».

Ο παπάς μας  ήταν αγαθός, αφιλοκερδής, καλός ποιμένας, τίμιος, ευσεβής φτωχός και περήφανος άνθρωπος, προσπαθούσε με αξιοπρέπεια να θρέψει την μεγάλη φαμελιά του.

Δεν είχε κόψει ταρίφα στους φτωχούς χωρικούς όπως ένας άλλος κοντοχωριανός του ιερέας !! Τόσες οκάδες τυρί, τόσες οκάδες τραχανά, τόσα κουβέλια σιτάρι… για τον παπά !!!

Το να είσαι ζευγάς στα χώματα μας ήταν και είναι άθλος, το δήλη ο παππάς ήταν κατακουρασμένος, το ίδιο και η γαϊδούρα του η «Κούλα». Ο βαρβάτος γάιδαρος, ο «Κίτσος» ήταν  καλοθρεμμένος, δυνατός και  δεν κουραζόταν με τίποτα.

Τράβαγε το αλέτρι και έσουρνε την «Κούλα», ο παπάς του τράβαγε τη λουρίδα να περπατά ομαλά γιατί το υνί μπορούσε να βρει κόντρα και να  γίνει ζημιά, αλλά που αυτός κάπου κάπου γκάριζε χαρούμενα!! Σκεπτόταν και κατέστρωνε σχέδια για κατακτήσεις το Μάη βλέπεις εκεί είχε  το μυαλό του!!

         Βαρβάτος γάιδαρος Φώτο ΚΩΣΤΑ ΜΠΑΚΟΥΡΗ.

Ο  πάπας όλο του έλεγε ΄σύχασε περπάτα καλααά θα σε φτιάξω, θα σε αφήσω νηστικό, θα σου βάλω νέφτι να πηλαλάς  και άλλες απειλές !! Τα έλεγε γελώντας για να σπα την μονοτονία του ζευγολάτη. Βλέποντας τον  ξεκούραστο γάιδαρο του, ο αγαθός λευίτης σκέφτηκε ότι καλό θα είναι να πάει καβάλα με τον «Κίτσο» στο Χωριό.

Μάζεψε το μονόχερο- δίφτερο αλέτρι, τις λαιμαριές, τα παλάντζα, το ξυόνι και τα ωραία δερμάτινα ζυγόλουρα αγορασμένα από το καλύτερο σαγματοποιείο της Τρίπολης. Ήταν μερακλής ο παππάς και δεν έβαζε αλυσίδες και σχοινιά για να μην πληγώνει τα γαϊδουράκια του.
Τοποθέτησε  τα σύνεργα του ζευγά νοικοκυρεμένα  σε μια μικρή σπηλιά. Καβάλησε γυναίκεια - βλέπεις τα ράσα τον εμπόδιζαν να καβαλήσει αντρίκεια -  τον «Κίτσο», έδεσε στο κολιτσάκι και στην παΐδα του πισταριού  την «Κούλα» και ξεκίνησε για το Χωριό.

Ο «Κίτσος» χοροπήδαγε και τον πήγε γρήγορα. Αστεϊζόταν ο παπάς με το γάιδαρο του  και απολάμβαναν το ωραίο ηλιοβασίλεμα και τις σκιές των βουνών μας. Πίσω η «Κούλα» είχε σκύψει την κεφάλα της και μουρμούραγε.

_ Ρε τον τραγόπαπα μόνο τον «Κίτσο» αγαπάει, δεν έχω παράπονο καλά μας φέρεται, μας φροντίζει  αλλά με εμένα δεν κάνει αστεία. Μάλλον φταίει που κοιτάζω μόνο  τη δουλειά μου και είμαι σοβαρή.

Έφτασαν στο σπίτι τους στο κάτω μέρος του Χωριού δίπλα στον Πρόδρομο. Ο Παπάς σκούπισε τον ιδρώτα τους, χάιδεψε και τα δυο ζωντανά του, τράβηξε τρυφερά την αυτάρα του «Κίτσου» και τα πάχνισε με ενισχυμένο φαγητό. Έπλυνε τα χέρια και το πρόσωπο του στο νιπτήρα με την βρυσούλα και ανέβηκε στο φτωχικό του.

Πίσω στα Αστραπάλωνα γινόταν κοσμοϊστορικά γεγονότα!! Η «κυρά Μάρω» ο αρχηγός των αλεπούδων βγήκε« προς νερού της». Είδε τα ζυγόλουρα και τα άλλα σύνεργα του ζευγολάτη παπά και σκέφτηκε να κλέψει μόνο τα ζυγόλουρα και μια λαιμαριά για  να μην μπορεί ο παπάς να κάνει ζευγάρι και να τον εκδικηθεί.

Ο λόγος ήταν ότι ο σκύλος του παπά ο «Λέων» ένα πανέξυπνο κοκκόνι, σε συνεργασία με την σκύλα του παππού του Καπότα την μεγαλόσωμη  «τσοπάνα» – ντόπια ποιμενική φυλή - δεν άφηναν το επιτελείο της να κλέψει κότες!  Φύλαγαν τις κότες του παπά αλλά και όλα τα κοτέτσια της κάτω γειτονιάς του Aγιάννη ! Το μικρόσωμο ήταν το κύκλωμα έλεγχου και η τσοπάνα το κύκλωμα Ισχύος. Τέλειος συνδυασμός οικόσιτων σκύλων -  φυλάκων από τα αρχαία χρόνια.

Η «κυρά Μάρω» ήταν ανάπηρος πολέμου ! Είχε χάσει το πίσω πόδι της στη Λάκκα, στην Κολοβέικη  γειτονιά. Ο «Ασίκης»  ο γκέκας, ο  σκύλος του παππού του Πάνου - ο παππούς από καλοσύνη τον είχε μαζέψει κουτάβι από το ρέμα του Περδικονεριού -  της έκοψε την ουρά και το πίσω δεξί της πόδι ! Παραλίγο  να την ξεκάνει, είχε εξελιχτεί σε φοβερό φύλακα. Έκτοτε και για χρόνια δεν πάτησε αλεπού στη γειτονιά μας. 
                        Καλογεροβούνι – Αστραπάλωνα. 

Η «κυρά Μάρω» ανέλαβε επιτελικά καθήκοντα. Τις έστελνε ακόμα και στην πλατεία του Αγιώργη , στο Πηγαδάκι , στο Σουληνάρι σχεδόν  σε όλο το Χωριό. Καθοδηγούσε με μαεστρία και πονηράδα το μεγάλο κοπάδι, ήταν αρχηγός της αγέλης. Κατέστρωνε σχέδια και οι άλλες τα εφάρμοζαν.

Έβαλε τις φωνές. Ελάτε μωρή να πάρουμε τα ζυγόλουρα και τη μια λαιμαριά του παπά. Να εκδικηθούμε τον τραγόπαπα,  μωρή άχρηστες που σας κυνηγάνε τα σκυλιά του και δεν είσαστε άξιες να τα ξεγελάσετε, δεν μου φέρατε ούτε μια κότα από τη γειτονιά του Προδρόμου. Ου να χαθείτε κηφήνες !! Φέρτε γρήγορα μέσα  στην τρούπα μας τα πράγματα που σας είπα !!!

Είχε θράσος, βρομόγλωσσα, πονηριά, ήταν αυταρχική και  καταπίεζε τις αλεπούδες που αντιδρούσαν με ένα παράξενο  ραγιαδισμό. Πραγματοποίησαν γρήγορα την εντολή της και έφυγαν για τις προγραμματισμένες αποστολές τους στο Χωριό.
  
Το πρωί ο παπάς είδε που του έλειπαν τα ζυγόλουρα και η μια λαιμαριά και κόντεψε να τρελαθεί! Αναρωτιόταν πως θα κιώσω τα  οργώματα; Ποιος να μου έκλεψε τα σύνεργα; Γιατί δεν τα πήρε όλα; Που να βρω λεφτά να αγοράσω ζυγόλουρα; Αν βρω και δανειστώ λεφτά πρέπει να πάω στην Τριπολιτσά να τα αγοράσω; Θα χάσω δυο μέρες να πάω στην Τριπολιτσά, να δανειστώ από κάποιον; Όλοι τώρα σπέρνουν. «Μπρος γκρεμός και πίσω ρέμα»

Ο παπάς κοπανιότανε, ήταν φτωχός λογάριαζε τη ζημιά γιατί δεν είχε χρήματα επειδή δεν ήταν Χριστέμπορος ! Έκατσε σε ένα λιθάρι και ήταν λυπημένος. Του ήρθε να αρχίσει τις φρικτές και βαριές καλογερίστικες κατάρες – τις είχε ακούσει να τις εκστομίζουν μεταξύ τους οι καλόγεροι της Λουκούς -  του ήρθαν στο νου και οι βλασφημίες που του είχε ξομολογηθεί ο ασεβής Μαρίνος ! Το ήθος και η ευσέβεια του τον συγκράτησαν, έβραζε όμως μέσα του.

Ξαφνικά ο «Κίτσος» ο βαρβάτος  γάιδαρος του μίλησε:
_ Παππού ξέρω ποιος έκλεψε τα ζυγόλουρα και τη λαιμαριά. Τάξε μου ένα ντουρβά κριθάρι και θα σου τα φέρω. Τα έκλεψε η κυρά Μάρω η αλεπού με το επιτελείο της!! Μη στενοχωριέσαι αφεντικό έτσι και αλλιώς τη «μέρα σου την έχασες». Αύριο θα κάνουμε σβέλτα και θα αναπληρώσουμε την ζημιά.

Τι να κάνει ο παπάς συμφώνησε με το «Κίτσο»  τον βαρβάτο γάιδαρο του. Έκοψε κάποιες μικρές γκορτσιές, λίγα πουρνάρια και κάποια αγκάθια που είχαν αφήσει τα παιδιά από το καλοκαίρι. «Βάρεσε και τις άκρες » με το ξυνιάρι καβάλησε την «Κούλα» και γύρισε νωρίς στο Χωριό.

Ο «Κίτσος» έμεινε στο χωράφι στα Αστραπάλωνα,  έκανε τη βόλτα του,  βρήκε λίγα  γαϊδουράγκαθα τα καταβρόχθισε, ήπιε  νερό από τη βρυσούλα  και έκαστε  κάτω από την γκορτσιά για να μελετήσει και να συμπληρώσει  το σχέδιο του. Σκέτος στρατηγός ο αθεόφοβος !!

Μόλις σουρούπωσε για τα καλά πήγε και ξάπλωσε δέκα μέτρα μπροστά από την τρούπα των αλεπούδων. Έκανε τον ψόφιο με μεγάλη επιτυχία. Μέγιστος ηθοποιός ο βαρβάτος ο γάιδαρος κρατούσε ακόμα και την ανάσα του, είχε κλειστές τις ματάρες του και ριγμένα στο πλάι τα τεράστια αυτιά του. Κάπου κάπου άνοιγε το ένα μάτι και κατόπτευε το χώρο, τούρλωνε με προσοχή την αυτάρα του και  άκουγε τον παραμικρό θόρυβο!! Από υπομονή άλλο τίποτα γαϊδουρινή όνομα και πράγμα.

Η Νύχτα είχε ρίξει για καλά τα μαύρα πέπλα της, στο Χωριό τα λυχνάρια έριχναν το τσιμπλιάρικο φως τους, στις πέντε εκκλησίες τα καντήλια φώτιζαν τις ισχνές μορφές των αγίων. Κάπου κάπου κάποιο φανάρι έφεγγε για λίγο σε κάποια αυλή. Μόλις βγήκε το φεγγάρι φώτισε τη φύση και όλα αυτά σβήστηκαν.

Τότε  «η κυρά Μάρω» βγήκε «προς νερού της»!! Αντίκρισε τον «ψόφιο» γάιδαρο και πάτησε τις φωνές:
«Μωρή μαυρούλες» δεν βλέπετε που του παπά ο γάιδαρος ψόφησε μεσ΄ στην τρούπα μας !! Ελάτε γρήγορα άχρηστες, τεμπέλες,  φέρτε γρήγορα τη λαιμαριά και τα ζυγόλουρα να τον σούρουμε μέσα στην φωλιά μας για να τον φάμε με την ησυχία μας!!

Με προσοχή φόρεσαν τη λαιμαριά στον «Κίτσο». Εκείνος κράταγε την ανάσα του έριχνε βαρύ το λαιμό του να φαίνεται ψόφιος, οι αλεπούδες δεν κατάλαβαν τίποτα. Ζεύτηκαν καλά με τα θαυμάσια ζυγόλουρα και άρχισαν να τον σούρνουν σιγά σιγά.

Η «κυρά Μάρω» έκανε κουμάντο, με ύφος στρατηγού ! Προσοχή από δω τραβάτε, από αριστερά μην φρακάρει, εσύ μωρή κοκκινοκώλα γιατί λουφάρεις τράβα γερά μην σου γανώσω το κέρατο, εσύ ρε άλουπα ρε κηφήνα τράβα ποιο δυνατά…!

Ο  «Κίτσος»  ο βαρβάτος, ο έξυπνος , ο αθεόφοβος, γάιδαρος  πονούσε που τον σούρνανε αλλά έκανε γαϊδουρινή υπομονή. Δυο μέλη του σώματος του πρόσεχε περισσότερο την κεφάλα του και το τεράστιο πουλί του!!

Μόλις φτάσανε σχεδόν στην είσοδο άνοιξε την μια ματάρα του υπολόγισε τον χώρο και, ξαφνικά στυλώνει τις ποδάρες του, τραβάει μια γερή κόντρα, γκαρίζει δυνατά, σκέτη σειρήνα η φωνή του και αιφνιδιάζει τις αλεπούδες. Κάνει άλλα τον κατήφορο και γίνεται ο χαμός….

Η «κυρά Μάρω» φυσικά δεν είχε δεθεί και δεν έπαθε το παραμικρό. Κράτησε την ψυχραιμία της και φώναζε στις αλεπούδες που τις έσουρνε ο γάιδαρος: «Από πουρναρόριζα μαυρούλες !! Πιαστείτε από πουρναρόριζα.. από πουρναρόριζα μαυρούλες… »

Όποιες ήταν καλά ζεμένες σκοτώθηκαν, άλλες τις πέταξε αριστερά άλλες  δεξιά τραυματίστηκαν σχεδόν όλες. Πήρε το μονοπάτι γκαρίζοντας, κλωτσώντας, σέρνοντας νεκρές τις άτυχες αλεπούδες. Έφτασε στη Μούσγα, κάθισε λίγο να ξεϊδρώσει ήπιε νερό και ντουγρού για το κατώι του παπά.

Τράβηξε μερικά γκαρίσματα χαράς και ξύπνησε όλη τη γειτονιά. Ο Παπάς με τη σκελέα και το φανάρι κατέβηκε τη σκάλα. Αντίκρισε τον «Κίτσο» ζεμένο με το μακάβριο φορτίο.
 Ο παπάς έλυσε λυπημένος τις αλεπούδες, έλεγξε τα ζυγόλουρα και τα βρήκε ένταξη, έβγαλε τη λαιμαριά από το λαιμό του «Κίτσου», τον χάιδεψε, τον σκούπισε από τον ιδρώτα και τον έδεσε στο παχνί του δίπλα στην «Κούλα» .

Καμώθηκε ο παπάς και δεν του γέμισε τον ντουρβά με χρυσαφί κριθάρι. Έριξε στο παχνί του «Κίτσου» λίγο σανό και άχυρο, κατευθύνθηκε προς τη σκαλίτσα να ανέβει από τον καταράχτη στο χειμωνιάτικο.

Τότε ο «Κίτσος» του φώναξε : «Παππού - παππού το τάμα σου, παππού το τάμα σου»

Γέλασε ο αγαθός λευίτης, πήγε στη σεντούκα γέμισε μέχρι πάνω τον ντουρβά με κριθάρι,  πέρασε τον ποβεντό στο λαιμό του βαρβάτου γαιδάρου του, έβαλε λίγο κριθάρι στον ντουρβά  της «Κούλας »  για «να μην κάνει τα μάτια»!!!

Μόλις ρόδισε η αυγή και τα γύρω βουνά μας πήραν τα θαυμάσια χρώματα που μόνο στην πατρίδα μας τα αντικρίζεις, ο παπάς κατέβηκε στο κατώι. Σαμάρωσε τα γαϊδούρια, τα πότισε, φόρτωσε τα συμπράγκαλα και το σπόρο στην «Κούλα» καβάλησε τον «Κίτσο» και ξεκίνησαν για το χωράφι.

 Ο «Κίτσος» πήγαινε σιγά και είχε περιπαιχτική διάθεση έλεγε αστεία  του παπά και του επαναλάμβανε τη φράση: «Από πουρναρόριζα μαυρούλες !!»  ο παπάς ήταν αγουροξυπνημένος και δεν του απαντούσε ούτε  καταλάβαινε τι ήθελε να πει. Σκεπτόταν ότι ο «Κίτσος» του κάνει χοντρή  πλάκα!!!!

Άντε ρε  κοίτα μπροστά σου μην με αδειάσεις στο ρέμα της Μούσγας και άσε τα λόγια πρωί - πρωί. Δεν έχω την όρεξη σου για κουβέντες, ξέρεις τι έννοιες έχω στο κεφάλι μου; Μεθαύριο είναι της Παναγιάς της Μισοσπορίτισσας έχω λειτουργία στον Πρόδρομο. Άραγε θα έρθει ο Τασούλιας ο ψάλτης; Σπέρνει στο Μποστανάκι, είναι ευσεβής θα αφήσει το ζευγάρι και  σίγουρα θα έρθει. 

 Πρέπει να κιώσουμε το Χωράφι το αργότερο αύριο !! «Κίτσο» καλέ μου γάιδαρε πρέπει να σπείρουμε το χωράφι στου «Καβουκά» με κριθάρι και βρώμη. Ρε  γάιδαρε  θέλω να μη σας λείψει η τροφή όλο το χρόνο. Αν το κριθάρι είναι καλό θα κόψω και λίγο σανό. Συγκεντρώσου βοήθα και ΄συ σήμερα θα ζοριστούμε λίγο. Μην τραβολογάς όμως την κακομοίρα την  «Κούλα»,  να είσαι σοβαρός!!!  
             Η Κυρά Μάρω, η παμπόνηρη Αλεπού.

Φτάσανε στο χωράφι ο παπάς έκανε το σταυρό του είπε μέσα του μια ευχή, φόρεσε στα ζωντανά τις λαιμαριές, έδεσε τα ζυγόλουρα, έφτιαξε τα παλάντζα, πήρε το ξυόνι με τη βίτσα – την οποία δεν είχε χρησιμοποιήσει ποτέ  του– και άρχισε το μονότονο ζευγάρι. Πέρα δόθε «αναβολή» και ξανά πέρα δόθε.

Το χωράφι «ήταν βαρύ»  σε κάθε  «αναβολή» ο παπάς έξυνε τα χώματα από τα φτερά του αλετριού με το ξυόνι. Τότε ο «Κίτσος»   κοίταζε προς το Καλογεροβούνι  και έλεγε περιπαικτικά: « Από πουρναρόριζα μαυρούλες !!! » και ξανά « Από πουρναρόριζα μαυρούλες… » σε κάθε «αναβολή » το έλεγε δυνατά με την γαιδουροφωνάρα του!

 Είχε σπάσει τα αυτιά και τα νεύρα του παπά, ο οποίος είχε αρχίσει  να χάνει την υπομονή του και να τσατίζεται. ΄Συχασε «Κίτσο»  ΄σύχασε καμάρι μου, μην παίζεις έχουμε ακόμα δουλειά, το βιολί του αυτός. Σταμάτα ρε θα σε βαρέσω με τη βίτσα, μη με αναγκάσεις να φύγω από τις αρχές μου!  

Ο παπάς έκανε υπομονή και τον ανεχόταν. Κάποια στιγμή τον ρώτησε: « Έλεος ρε «Κίτσο»  τι βλέπεις και γκαρίζεις;»

 _ Άκου παππού : Η «κυρά Μάρω»  με καταριέται, με βλαστημά, μου λέει να κουτσαθώ, να μη με βρει ο χρόνος και το κυριότερο να μαραζώσει το πουλί μου !! Αυτό είναι το χειρότερο που μπορώ να πάθω!! Τις απαντώ ότι αυτά δεν περνάνε σε μένα. Της λέω ότι :  «Αν άκουγε ο θεός τον κόρακα δεν θα υπήρχε ο κόσμος ». Αυτή το βιολί της γι΄αυτο και εγώ σε κάθε «αναβολή» την κοροϊδεύω με τη φράση που έλεγε χθες το βράδυ που τις κατατρόπωσα, τις γρεμοτσάκισα  και έφερα τα εργαλεία τα αναχρικά  που μας είχαν κλέψει.

_ Τι έλεγε ρε λεβέντη μου «Κίτσο»  που με έβγαλες ασπροπρόσωπο σαν την μπάρμπα Γιώργη τον Κουλουρά με τον Παναγιωτόπουλο!
_ Καλέ μου παπά, φιλέ και αφεντικό μου όταν τις γρεμοτσάκιζα,  «η κυρά Μάρω»   φώναζε : «Από πουρναρόριζα μαυρούλες !! Πιαστείτε από πουρναρόριζα... από πουρναρόριζα μαυρούλες… »

Γέλασε ο παπάς και του απάντησε .
_ Λεβέντη μου έφτασε μεσημέρι σταμάτα, άστη να πάει στην ευχή. Θα φωνάξω τον Κατσιανό να του δώσω τα πόδια από τις νεκρές αλεπούδες να τα δώσει στο δασαρχείο να πάρουμε λεφτά. Όταν πάω στην Τριπολιτσά θα σου αγοράσω από το σαγματοποιείο το  ωραιότερο  δερμάτινο καπίστρι με κεντίδια και  μπλε χάντρες να μη σε «ματιάζουν ».

_ Ευχαριστώ  παππού να πάρεις ένα και στην Κούλα. Σταματάω αλλά στην άλλη «αναβολή» για μια ακόμα φορά θα της φωνάξω θα την κράξω που το παίζει και στρατηγός.
_ Ωραία λεβέντη μου.

Ο  «Κίτσος»  έβαλε τα δυνατά του, η γαιδουροφωνάρα του έκανε τον κύκλο των βουνών και ακούστηκε μέχρι το Χωριό.
«Από πουρναρόριζα μαυρούλες !! Πιαστείτε από πουρναρόριζα.. από πουρναρόριζα μαυρούλες…!!!! »

   

Τετάρτη 21 Δεκεμβρίου 2016

ΤΈΛΗ


   
               Γράφει  
ο Χριστόφορος Νικολάου.
         

Ήτανε ένα τριπολιτσιώτικο παγωμένο πρωινό του Δεκέμβρη. Έγλυφα το κατακάθι απ’ τον σκέτο, καπνίζοντας το τρίτο τσιγάρο. Έξω απ’ τη θαμπωμένη τζαμαρία ήτανε όλα κάτω απ' το μηδέν. Απέναντι τα γκριζόμαυρα μπετά της οικοδομής, μπροστά η γκριζόλευκη λεύκα και κάτω η άσφαλτος, πουδραρισμένη με παγόσκονη έβαζε την τελειωτική πινελιά. Ούτε αυτοκίνητο, ούτε ψυχή, ούτε νέκρα. Και οι συλλογισμοί μου, θολούρα μαύρη. Μια ασήκωτη μελαγχολία μου είχε κάτσει από προχτές που παρακολούθησα την εκδήλωση για τον Καρυωτάκη. Και που έρχονται Χριστούγεννα, πάντα με πιάνει. Το μόνο ευτύχημα, που δεν είχε μπει ακόμα πελάτης.

Την ησυχία τάραξε ο ταχυδρόμος. Με το μηχανάκι να στριγκλίζει σταμάτησε όξω απ’ την πόρτα, μπουρμπουλικωμένος, κατσούφης και αμίλητος μπήκε μέσα, πέταξε δυο τρία φάκελα πάνω στο γραφείο κι έφυγε αφήνοντας την πόρτα ανοιχτή. Όταν συνήλθα, σηκώθηκα να κλείσω την πόρτα λοξοκοιτάζοντας τα φάκελα. Από Δ.Ο.Υ. έγραφε ένα και στη μελαγχολία μου προστέθηκε τώρα και μια απροσδιόριστη φοβία, κάτι σαν φίδια αρχίσανε να με ζώνουνε. Κάθισα και πήρα να τ’ ανοίξω.

Πράγματι, το πρώτο ήτανε απ’ τη Δ.Ο.Υ. αλλά για τα τέλη κυκλοφορίας, το περίμενα, ηρέμησα. Το δεύτερο, τιμολόγιο από προμηθευτή, τσουχτερό πάντως και με υπενθύμιση για σύντομη εξόφληση. Απομακρυνόντουσαν τα φίδια. Έγλυψα ακόμη μια φορά το φλιτζάνι και τράβηξα την τελευταία ρουφηξιά απ’ το τσιγάρο.

Το τρίτο φάκελο ήτανε απ’ το Δήμο Βόρειας Κυνουρίας. Μια ζεστή αίσθηση με γέμισε αυτό το ΄΄Κυνουρία΄΄. Ήτανε για τη Μάννα μου που μένει στο χωριό αλλά το ταχυδρομείο τα φέρνει σε μένα. Άδικα θορυβήθηκα σκέφτηκα και τη θέση της μελαγχολίας πήρε τώρα μια γλυκιά νοσταλγία!
                                          Ταμπούρια, Αγκώνια, Κοκκινόβραχος. 
Μ’ όλες αυτές τις σκέψεις, είχα ανοίξει το φάκελο, είχα ξεδιπλώσει μια μεγάλη κόλα που είχε μέσα και την κοίταζα ασυναίσθητα. Το μυαλό μου ταξίδευε τώρα στο χωριό, στη Μάνα μου, στα παλιά χρόνια… Γιατί φύγαμε άραγε, τί δουλειά έχω εγώ τώρα πίσω απ’ αυτή τη τζαμαρία... Να ‘χω το σκύλο μου, τα κυνήγια μου, τα ζωντανά μου, τ’ αμπέλια, τις ελιές... Να μαζευόμαστε στο Κουί και να παίζουμε τις πρέφες μας και τις δηλωτές μας… Ή να μπαίνει ο ταχυδρόμος, να μη μου λέει καλημέρα και ν’ αφήνει και την πόρτα ανοιχτή... Να ‘μαι αραχτός στο τζάκι και ν’ αγναντεύω τ’ Αγκώνια, τον Πρόδρομο και τον Κοκκινόβραχο, το Μαλεβό...

Ξαφνικά, συνειδητοποίησα τι κρατούσα. Μαρμάρωσα. Ένας κρύος ιδρώτας άρχισε να με λούζει. Τα φίδια ζωντανέψανε κι αρχίσανε να αναδεύονται στη ραχοκοκαλιά μου... Τα μάτια μου και το μυαλό μου είχανε καρφωθεί στην επικεφαλίδα, γραμμένη με κεφαλαία μεγάλα και παχιά μαύρα γράμματα, σε άσπρο φόντο:
ΑΤΟΜΙΚΗ ΕΙΔΟΠΟΙΗΣΗ ΤΕΛΩΝ ΝΕΚΡΟΤΑΦΕΙΟΥ
Τα υπόλοιπα μικρά γράμματα δε θυμάμαι τι λέγανε κι ούτε θυμάμαι τι έγινε μετά.

Σήμερα, έχουνε περάσει καμιά δεκαριά μέρες, προσπαθώ ακόμη να συνέλθω. Να καταλάβω αν είμαι ζωντανός ή πεθαμένος. Και πόσο. Αυτό το ΑΤΟΜΙΚΗ δεν αφήνει αμφιβολίες. Βέβαια, αποδείξεις δεν υπάρχουνε, ούτε καν ενδείξεις και κανένας δεν μπορεί να μου πει που τελειώνει η ζωή και που αρχίζει ο θάνατος. Ή ποιο απ’ τα δύο προηγείται. Και σκέπτομαι, είναι δυνατόν όλος αυτός ο κόσμος που βλέπω και ζω να είναι κλεισμένος μέσα σ’ έναν τάφο με δημοτικά τέλη; Αδύνατον. Άρα είμαι ζωντανός. Ή έστω, ζωντανός νεκρός.
Δεκέμβρης 2002, Γιορβάσιος

Τρίτη 29 Νοεμβρίου 2016

Η ΓΚΟΡΤΣΙΆ.


        Γράφει ο 
Παν. Ι. Δ. Βλαχάκης. 


Τις γραμμές αυτές τις αφιερώνω στον αείμνηστο  Ηλία Νικ Τσιώρο ( Τσιωρολιά ) που έφυγε πρόσφατα για το μεγάλο ταξίδι.

Προχωρημένο φθινόπωρο αρχές δεκαετίας ΄80 έχω κατεβεί στο Αστρος, κουβεντιάζαμε με τους γονείς πως θα περάσει ο χειμώνας. Στην Αθήνα στο δωμάτιο που μένω έχει καλοριφέρ για κάποιες ώρες και με μια σομπίτσα θα τα βολέψω. Εδώ τα ευλογημένα λιόξυλα είναι ξερά και όχι αρκετά  θα καούν γρήγορα. Τι θα κάνουμε αν έρθει βαρύς χειμώνας;

Η Απόφαση ελήφθει θα πάμε στον Aγιάννη σε κάποιο χωράφι μας  να κόψουμε αγριόξυλα, θα τα ανακατέψουμε και «κοντά στα ξερά θα κάψουμε και τα χλωρά»!!

-         Να κόψουμε μια γκορτσιά να τελειώνουμε, είπε ο πατέρας.
-         Δεν αφήνω με καμιά δύναμη να κόψετε την γκορτσιά στου Καβουκά. Κάτω από αυτή στον ίσκιο της έπαιζα, διάβαζα σκεπτόμουν!!! Εξ άλλου πρέπει να την κατεβάσουμε στα χέρια γιατί όταν ήμουν στρατιώτης πουλήσατε τον Ψαρή …..τους έπεισα !!!
-         Θα κόψουμε την μεγάλη στο χωράφι μας στην Πλάκα έχει μισοξεραθεί, είπε η μάννα.
 Συμφωνήσαμε και ετοιμαστήκαμε  για την εξόρμηση . Ο πατέρας φόρτωσε «στην κλούβα » τύπου Volkswagen  τα χεροπρίονα, την κλαδευτήρα  και το καινούργιο μας αλυσοπρίονο τύπου Husqvarna  που είχα φέρει την προηγούμενη μέρα,  αγορασμένο  από την οδό Αθηνάς.

Ανεβήκαμε τις Κοδέλες φτάσαμε στο Χωριό, πήγαμε να δούμε για λίγο στο σπίτι και μετά φτάσαμε στο Ξεροκάμπι, στο χωράφι μας στην Πλάκα κοντά στο Ξερόρεμα.


Ανθισμένη Γκορτσιά.

Με έπνιξαν οι θύμησες μέχρι το 1975 το σπέρναμε σιτάρι και κριθάρι έθρεψε εμάς και τα ζωντανά μας. Είχε πολλές «κόντρες» , ήταν επικίνδυνα με το δίπτερο αλλά μονόχειρο αλέτρι, εδώ  ο πατέρας  με το ζόρι με  άφηνε να κάνω ζευγάρι. Εδώ στη λάκκα στο κοκκινόχωμα είχα νοιώσει τη μυρουδιά του φρεσκοοργωμένου χώματος, τον ιδρώτα των μουλαριών, τις μυρουδιές του Πάρνωνα από απέναντι…

Στο επάνω μέρος ήταν η μεγάλη γκορτσιά που είχε αρχίσει να ξεραίνεται. Αυτή θα μας έδινε τα ξύλα να περάσουμε τον χειμώνα.
Δέκα χρόνια είχαμε να οργώσουμε το χωράφι μας. Το έβοσκαν τα ζωντανά της οικογενείας του Τσιωρολιά, ο γέρος, ο μπάρμπα  Νικόλας και στο πόδι τους ο νεαρός Ηλίας, τώρα όλοι τους είναι πολίτες του άλλου κόσμου. Κάτι συμβολικό έδιναν στον πατέρα και πρόσεχαν το χωράφι.

Άρχισα να προετοιμάζω το καινούργιο αλυσοπρίονο. Έφτιαξα το μίγμα βενζίνα με λάδι, έβαλα λάδι στο δοχείο που λιπαίνει την αλυσίδα και το έβαλα μπροστά για πρώτη φορά. Κελαηδούσε, μονολόγησα  ρε πουτάνα Σουηδία γιατί να μην φτιάχνουμε και στην πατρίδα  μας τέτοια εργαλεία;  
Ο πατέρας με κοίταζε και δεν έλεγε τίποτα.
-         - Τώρα φέρε να κόψω το δένδρο.
     Του εξήγησα ότι πρέπει να κάνουμε μια τομή και να δέσω μια τριχιά να το τραβήξω, και να το κόβει αντίθετα ώστε να πέσει προς την κατεύθυνση που θέλαμε.
-         - Τι λες ρε «εκατό η αλεπού, εκατόν ένα το αλεπουδάκι !!»

Άρχισε να το κόβει χωρίς τομή χωρίς να το δέσει  πράγμα επικίνδυνο. Ίσως είχε μεγάλη εμπιστοσύνη στην εμπειρία του. Έδιωξα τη μάννα μακριά τραβήχτηκα  και είπα: « Ωραία θα γελάσω όταν σου πιάσει μέσα την λάμα του πριονιού αρκεί να μη σε κτυπήσει…»
Δεν αγόραζα λαχείο, έγιναν όπως τα πρόβλεψα, ευτυχώς που δεν κτύπησε του έσβησε το μοτέρ και του κράτησε τη λάμα μέσα στον κορμό της γκορτσιάς. Έκατσε και με κοίταζε.

Δεν απάντησα αφαιρέθηκα  και σκεπτόμουν τα παλιά, ότι στο Ξερόρεμα  είναι τα σύνορα με την κοινότητα Αγίου Πέτρου. Είχαν μεγάλους καυγάδες οι βοσκοί – κτηματίες Αγιαννίτες με τους Αγιοπετρίτες για τα σύνορα. Ο παππούς ο γέρο Μήτσιος ο Καπότας με το γέρο Ντέπο ήταν οι  ποιο δυνατοί από τους Αγιαννίτες και συχνά τους έτρεπαν σε φυγή !! Βαράγανε κάργα με τις μαγκούρες τους. Ακόμα και φόνοι είχαν γίνει. Η έχθρα για τα σύνορα κρατούσε από παλιά από την εποχή των Αγιαννιτών προεστών Ζαφειρόπουλων και του Αγιοπετρίτη προεστού του Κοντάκη.

Πατέρα πήγαινε  ποιο κάτω και  φώναξε στους Τσιωραίους μήπως έχουν αλυσοπρίονο ειδάλλως την βάψαμε!!! Με το τσεκούρι θα την κόψουμε θα φάμε τα χέρια μας και θα ξημερωθούμε!!

 Έτσι έκανε,  εκείνοι έστειλαν  τον εγγονό τον  Ηλία ένα ψηλό χαρούμενο, γελαστό  παιδί. Ερχόταν αργά – αργά με το πάσο του κρατώντας ένα τεράστιο STIHL. Είπε στον πατέρα ότι αυτά που του είχα πει νωρίτερα. Δέσαμε την τριχιά, κάναμε τομή και με το ξένο αλυσοπρίονο προσπαθήσαμε να πετύχουμε δυο στόχους. Να απεγκλωβίσουμε το  Husqvarna και να ρίξουμε κάτω τη γκορτσιά.
  
Το παιδί μας βοήθησε, κόψαμε τον κορμό και έβγαλα το Husqvarna το ποιοι δεν είχε πάθει ζημιά. Ο πατέρας έβαλε στο κούτσουρο μια μικρή πλάκα. Τον ρώτησα γιατί το έκανε. Μου απάντησε ότι έτσι το έκαναν οι παλιοί για να μην βγει η ψυχή του δένδρου και μας τιμωρήσει που του στερήσαμε τη ζωή.

 
 Ο Ηλίας εργαζόμενος στο τυροκομείο Καραματζάνη.

Ευχαριστήσαμε το παιδί που έφυγε για να βοηθήσει την οικογένεια του στις διάφορες εργασίες ίσως  στο βόσκημα του κοπαδιού τους.
Λιανίσαμε τα ξύλα τα φορτώσαμε και καθίσαμε να κολατσίσουμε. Τώρα δεν υπήρχε η γκορτσιά να καθίσουμε στον ίσκιο της. Καθίσαμε στις πέτρες και μας ζέσταινε ο γλυκός φθινοπωρινός ήλιος.
Σκέφτηκα τι  θα κάνουμε το καλοκαίρι; Αν έρθουμε να θερίσουμε; Δεν θα γίνει ποτέ ξανά αυτό, τέλος εποχής.

-          Πατέρα τώρα που πήγαν όλα καλά πες μας την ιστορία πως έσωσε ο παππούς ο γέρο Μήτσιος ο Καπότας τα πρόβατα του από τον κεραυνό.

- Ο παππούς ο γέρο Μήτσιος είχε 800 – 900 πρόβατα  τα είχε χωρίσει σε δυο κοπάδια. Το ένα ήταν πάνω στον Πάρνωνα, στον Mαλεβό προς το οροπέδιο και το άλλο εδώ  στην Πλάκα. Έπιασε βροχή με κεραυνούς και αστραπές. Το χωράφι τραβάει τους κεραυνούς !! Του σκότωσε αρκετά πρόβατα. Τα περισσότερα τα γλύτωσε γιατί τα γύριζε ανάσκελα τα κυλούσε  και τα έχωνε στο χώμα.

Μετά κούνησε την ανάπηρη την Ντίνα και τον μπάρμπα Γιώργη. Μπορεί και να τους άφησε σκόπιμα για να πεθάνουν !! Το λέω γιατί μετά που πέθανε η μάννα μου στην γέννα και σκοτώθηκε ο Γιάννης στην Μάχη της Κρήτης έβριζε όλα τα εναπομείναντα παιδιά του. Το έφερε βαρέως. Χάθηκαν τα καλά μου παιδιά και μου έμειναν τα ρετάλια τους έλεγε.

Με αυτά πέρασε η ώρα. Ο πατέρας οδήγησε σίγα με προσοχή  μέχρι τη δημοσιά το αερόψυκτο, σκληροτράχηλο, παραφορτωμένο φορτηγάκι. Μετά πήραμε το δρόμο για το Άστρος.

Έφτασαν και περίσσεψαν τα ξύλα και πέρασε ζεστά  εκείνος ο κρύος χειμώνας.

Κυριακή 27 Νοεμβρίου 2016

ΙΟΡΔΑΝΗΣ Σ. ΚΙΡΚΙΝΕΖΟΣ.





 
Γράφει ο Δάσκαλος 
Βαγγέλης Μητράκος.

                                   ΙΟΡΔΑΝΗΣ Σ. ΚΙΡΚΙΝΕΖΟΣ
                     ΕΝΑΣ ΑΓΝΩΣΤΟΣ ΑΝΑΜΕΣΑ ΣΤΟΥΣ 118 ΤΟΥ ΜΟΝΟΔΕΝΤΡΙΟΥ

Την Ιστορία , δεν την γράφουν μόνο οι λίγοι ήρωες , οι επώνυμοι και οι σπουδαίοι αλλά κι εκείνοι οι άσημοι οι πολλοί , οι άγνωστοι και οι ανώνυμοι , που βρίσκονται κάτω στους τροχούς , και σπρώχνουν «με στήθος και με γόνα» να βγάλουν την άμαξα του κόσμου καταντίκρυ στο Φως.

                                Το μνημείο των 118.
Στο οστεοφυλάκιο του Α. Γεωργίου , στη Σπάρτη , στον δεξιό διάδρομο , στο πάνω-πάνω ράφι , εκεί που δεν φτάνει το χέρι να βάλει ένα κερί ή ένα λουλούδι , υπάρχει ένα κουτί μ’ ένα μικρό μαύρο Σταυρό , που με αφρόντιστα γράμματα γράφει :
Ιορδάνης Σ. Κιρκινέζος απεβ. 26-11-1943
Ιορδάνης Σ. Κιρκινέζος : Ένα όνομα άγνωστο στους περισσότερους, που ακούγεται , δημοσίως κι επισήμως , ΜΟΝΟ μια φορά το χρόνο , στο μνημόσυνο των 118 Σπαρτιατών που εκτέλεσαν οι Γερμανοί στο Μονοδέντρι, στις 26 Νοεμβρίου 1944.

 Ο Ιορδάνης Σ. Κιρκινέζος δεν ήταν από τη Σπάρτη . Καταγόταν από το χωριό Καστανέα του μεσσηνιακού Ταΰγετου . Κάπου στα τέλη της 10ετίας του ’30 οι πάμφτωχοι γονείς του τον πήραν και ήρθαν στη Σπάρτη ελπίζοντας σε μια καλύτερη ζωή. Μαζί τους είχαν και τα δυο μικρά εγγόνια τους , ένα κορίτσι κι ένα αγόρι , που οι χωρισμένοι γονείς τους τα είχαν εγκαταλείψει στο έλεος του Θεού και στη φροντίδα του παππού και της γιαγιάς. Το αγόρι το έλεγαν Παναγιώτη και το κορίτσι Παναγιώτα, που δεν είναι άλλη από την πασίγνωστη ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ της Σπάρτης, την ηρωίδα της βιοπάλης , που από τα σπόρια που πουλούσε ξυπόλητη μ’ ένα κασελάκι κρεμασμένο στο λαιμό στα πεζοδρόμια, τους δρόμους και τις πλατείες της Σπάρτης, έφτασε να έχει σήμερα το γνωστό μεγάλο κατάστημα στο κέντρο της πόλης και το όνομά της να έχει γίνει θρύλος.
 
 Σαν ήρθαν στη Σπάρτη βρήκαν και απάγκιασαν σ’ ένα μικρό φτωχικό καμαράκι κοντά στην πλατεία και ρίχτηκαν όλοι στην αρένα για να παλέψουν , σώμα με σώμα , με τη ζωή. Ο πατέρας του Ιορδάνη έφτιαχνε ωραίο, σοροπιαστό, σιμιγδαλένιο σάμαλι και μ’ ένα κασελάκι κρεμασμένο με λουρί στο λαιμό έβγαινε κάθε μέρα στην πιάτσα για μεροκάματο διαλαλώντας: «Σάμαλι, γλυκό σάμαλι !». Για τούτο και του έμεινε το παρατσούκλι: « ο γέρο – Σάμαλης» . Την ίδια δουλειά έκανε και ο γιος του ο Ιορδάνης με τα ανιψάκια του την Παναγιώτα και τον Παναγιώτη.

 «Ανέβηκαν στο πεζοδρόμιο κ’ έπαιξαν τον Άνθρωπο», χειμώνες και καλοκαίρια και άνοιξες και φθινόπωρα , για ένα πιάτο φαΐ, για ένα παραθύρι στον ήλιο , για μια φτερωμένη ελπίδα.

 Ήρθε ο πόλεμος του ’40 και μετά η Κατοχή . Πολλοί άνθρωποι δεν άντεξαν. Λύγισαν! Έπεσαν σαν τα μεστωμένα στάχυα όταν τα βρει η βροχή του Μάη. Η οικογένεια του Ιορδάνη όμως έμεινε όρθια. Ήξερε αυτή από δυσκολίες. Εκτός από τις δουλειές του ποδαριού που είχαν πια δυσκολέψει και δεν έβγαζαν μεροκάματο , πήγαιναν με τα πόδια στην Καλαμάτα , έφερναν αλάτι και τσιγάρα λαθραία και συμπλήρωναν το πενιχρό τους εισόδημα. Το αλάτι πήγαιναν και το έδιναν στα χωριά κι έπαιρναν πατάτες, λάδι, αραποσίτι …για να ζήσουν. 

Παρ’ όλ’ αυτά, στη μεγάλη πείνα του ’41 η οικογένεια του Ιορδάνη κόντεψε να πεθάνει, αφού το βελάνι που έκοβαν απ΄ τα βουνά και το στουμπανάγανε και το ζυμώνανε για να το κάνουνε ψωμί, δεν έφτανε για κρατήσει αναμμένο το καντηλάκι της ζωής τους. Πρήστηκαν όλοι από την πείνα και πιο πολύ τα παιδιά. Ευτυχώς, στη δύσκολη στιγμή, βρέθηκαν Άνθρωποι, που τους βόηθησαν για να ξεφύγουν από το δρεπάνι του Χάρου που αλύπητα θέριζε ψυχές.

Όμως, πίσω από τον Θάνατο της πείνας έρχονταν άλλοι Θάνατοι που αλλοίμονο αυτοί ήταν ανίκητοι: Εκεί απάνω που αχνόφεγγε η Λευτεριά και το τέλος του Πολέμου, τούτη η μικρή ομάδα των αγωνιστών της ζωής, η οικογένεια του Ιορδάνη Σ. Κιρκινέζου, που τόσα χρόνια πάλευε και νικούσε, έμελλε να έχει το πρώτο αίμα της στο μαρμαρένιο αλώνι.

Στα 1943, το αντάρτικο και η αντίσταση στο Μοριά, με την καθοδήγηση του ΕΑΜ είχε φουντώσει. Οι γερμανοί κατακτητές έκαναν μαζικές συλλήψεις και γέμιζαν τις φυλακές της Τρίπολης με ομήρους Έλληνες πατριώτες, για να τρομοκρατήσουν το λαό και να αναχαιτίσουν τα χτυπήματα των ανταρτών του ΕΛΑΣ εναντίον των στρατευμάτων κατοχής.

Τον Οκτώβρη του 1943 έγιναν εκτεταμένες συλλήψεις ΚΑΙ στη Σπάρτη από καταλόγους που είχαν συντάξει δωσίλογοι «σπαρτιάτες» καταδότες, συνεργάτες των γερμανών.

Σε πολλές απ’ αυτές τις συλλήψεις ανάμεσα στους γερμανούς βρίσκονταν και κουκουλοφόροι Ιούδες υπόδειχναν ποιοι θα συλληφθούν. Εκείνο το βράδυ των συλλήψεων που η κόλαση είχε ανοίξει τις πόρτες της και τα σκυλιά του πολέμου είχαν ξεχυθεί για να σπαράξουν την πόλη, χίμηξαν και στο φτωχικό καμαράκι που έμενε ο Ιορδάνης με τον πατέρα του, τη μάνα του και τα δυο του ανίψια.

Πετάχτηκαν αλαφιασμένοι απ’ τα στρωσίδια ο Ιορδάνης Κιρκινέζος και οι δικοί του. Οι γερμανοί με κλοτσιές σώριασαν την πόρτα και στάθηκαν μπροστά στους «εχθρούς» που απειλούσαν τον κατακτητή: Δυο παιδιά, ένα αγόρι 17 χρονώ και δυο γέροντες. Χουγιάζοντας «παρτιζάν …παρτιζάν», ξεχώρισαν βίαια απ’ τη μικρή φοβισμένη ομάδα το γέρο-Σάμαλη και τον Ιορδάνη κι έφυγαν γι’ άλλο σπίτι.

Την άλλη μέρα με καμιόνια τους μετέφεραν στις κατάμεστες φυλακές της Τρίπολης. Μετά από λίγες μέρες ο γέρο-Σάμαλης απελευθερώθηκε .Ο Ιορδάνης, όμως, έμεινε κρατούμενος. Καρφωμένος στους γερμανούς από τους προδότες (ποιος ξέρει από ποιους και γιατί) έμεινε στα μπουντρούμια μαζί με τους άλλους ομήρους, μη γνωρίζοντας κάθε βράδυ που πλάγιαζε, αν η μέρα που θα ξημέρωνε θα ήταν η τελευταία. 

                                                                       Μνήμη 118 
Το πρωί της 26ης Νοεμβρίου 1944, οι γερμανοί έβγαλαν από τα κελιά 118 Σπαρτιάτες κρατούμενους (ανάμεσά τους και τον Ιορδάνη) και τους φόρτωσαν σε καμιόνια. Ήδη από χθες, 25 του Νοέμβρη 1944, οι κρατούμενοι είχαν μάθει πως οι αντάρτες είχαν χτυπήσει στο Μονοδέντρι και είχαν εξοντώσει μια φάλαγγα αυτοκινήτων που μετέφεραν γερμανούς στρατιώτες. 

 Είχε αρχίσει να μεσημεριάζει , όταν η φάλαγγα με τους κρατούμενους έφτασε εκεί στο Μονοδέντρι. Τους κατέβασαν και τους έστησαν στη σειρά, σε μια λάκκα, από κάτω από το δρόμο , με τα πολυβόλα απέναντί τους. Ποιος ξέρει τι σκέφτεται και τι αισθάνεται ένας άνθρωπος μπροστά στο εκτελεστικό απόσπασμα;

 Οι μεθοδικοί γερμανοί εκτελεστές , δεν άφησαν ποτέ κανέναν να επιζήσει, για να εξιστορήσει αυτήν την αγωνία του θανάτου. Ποιος ξέρει τι σκεφτόταν και πώς ένιωθε ο Ιορδάνης Σ. Κιρκινέζος, που ήρθε στη Σπάρτη από ένα χωριό του Ταΰγετου για μια καλύτερη ζωή και που τώρα ήταν έτοιμος να αδερφώσει με το Θάνατο; Κανείς δεν ξέρει και κανείς δεν θα μάθει τα τελευταία λόγια ενός παλικαριού που αγαπούσε τη ζωή και τη λευτεριά. Μόνο να τα μαντέψουμε μπορούμε.
 
Για μερικές στιγμές τα κροταλίσματα των γερμανικών πολυβόλων αντιλάλησαν στις πλαγιές και τις λαγκαδιές του Μονοδεντριού . Κι ύστερα ο μοναχικός κρότος των χαριστικών βολών . Η λάκκα στο Μονοδέντρι κοκκίνισε από το αίμα των Εθνομαρτύρων Ηρώων και τα άψυχα σώματα αγκαλιασμένα μοιράζονταν την ύστερη ζεστασιά από τον τελευταίο χτύπο της καρδιάς τους . Ανάμεσα σ’ αυτά και το σώμα του Ιορδάνη Σ. Κιρκινέζου.

 Αλλόφρονες οι Σπαρτιάτες που έμαθαν το φριχτό μαντάτο (ήταν η μέρα της γιορτής του Πολιούχου Α. Νίκωνα) έτρεξαν στο Μονοδέντρι, για να μαζέψουν τα θερισμένα στάχυα της Λευτεριάς . Με φορτηγά μετέφεραν τα κουρελιασμένα από τις σφαίρες πτώματα στο νεκροταφείο του Α. Γεωργίου και αράδιασαν καταγής την τραγική «πραμάτεια» του Χάρου. 
Πατεράδες, μανάδες, αδέρφια, παππούδες, γιαγιάδες, εγγόνια, θείοι, ανίψια … φορώντας τη φριχτή μάσκα της θλίψης του θανάτου στα πρόσωπά τους, με μάτια που δεν έβλεπαν πια από τα γοερά κλάματα, προσπαθούσαν, να γνωρίσει και να διακρίνει ο καθένας τους αγαπημένους του και να φροντίσει μετά για την κηδεία και την ταφή τους.

 Μέσα σ’ αυτό τον τραγικό Χορό βρισκόταν κι ο γέρο-Σάμαλης , με τη γυναίκα του και τα δυο του εγγόνια την Παναγιώτα και τον Παναγιώτη γυρεύοντας τον Ιορδάνη τους .

Η ανιψιά του η Παναγιώτα, θυμάται : «Εκεί τον είδα για τελευταία φορά τον Ιορδάνη. Το πρόσωπό του ήταν αγνώριστο από τα αίματα. Εκεί τον είδα για τελευταία φορά… Θυμάμαι τότες που πέθανε ο παππούς μου, ο παπάς από τη Σκούρα, ο πάπα-Καρβούνης, που του ’χανε σκοτώσει το παιδί, μάζευε λεφτά για να στηθεί το μνημείο για τους 118. Η γιαγιά μου δεν είχε λεφτά να δώσει να γράψουνε τ’ όνομα του Ιορδάνη και μου ’πε :
 -Παναγιώτα, … Κι έδωσα εγώ και το γράψανε … Ιορδάνης Σ. Κιρκινέζος – 17 χρονών, θυμάμαι τότες που ’μουνα τόσο φτωχό…»!

Έτσι τέλειωσε η ζωή του Ιορδάνη , ενός παιδιού 17 μόλις χρονώ , που η Ιστορία φώναξε τ’ ονομά του , χωρίς να τον ρωτήσει , για να το γράψει σ’ ένα κομμάτι λευκό μάρμαρο , εκεί στην ερημιά του Μονοδεντριού , απέναντι από μια λάκκα , που στις 26 Νοεμβρίου του 1943 βάφτηκε κόκκινη από αίμα και που σήμερα μόνο τα αγριοπούρναρα και τα λουλούδια της άνοιξης ψιθυρίζουν τ’ όνομά του όταν φυσά ο αέρας του βουνού, μαζί με τα ονόματα άλλων 117 ηρώων Σπαρτιατών, που στάθηκαν δίπλα του όρθιοι και αλύγιστοι μπροστά στα γερμανικά πολυβόλα !

Ας είναι η Μνήμη τους αιώνια !
«Πάνω στο χώμα το δικό σου λέμε τ’ όνομά μας.
Πάνω στο χώμα το δικό σου σχεδιάζουμε τους κήπους και τις πολιτείες μας.
Πάνω στο χώμα σου Είμαστε . Έχουμε πατρίδα.
Έχω κρατήσει μέσα μου την ντουφεκιά σου.
Γυρίζει μέσα μου ο φαρμακερός ήχος του πολυβόλου.
Θυμάμαι την καρδιά σου που άνοιξε κ’ έρχονται στο μυαλό μου
κάτι εκατόφυλλα τριαντάφυλλα
που μοιάζουνε σαν ομιλία του απείρου προς τον άνθρωπο.
Έτσι μας μίλησε η καρδιά σου.
Κ’ είδαμε πως ο κόσμος είναι μεγαλύτερος
κ’ έγινε μεγαλύτερος για να χωρά η αγάπη…)
Νικηφόρου Βρεττάκου, «Ελεγείο πάνω στον τάφο ενός μικρού αγωνιστή»
                       
25-11-2016  Βαγγέλης Μητράκος
ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ
Ο Βαγγέλης Μητράκος Γεννήθηκε στη Σπάρτη το 1954 από γονείς Γορτύνιους. Σπούδασε δάσκαλος και δούλεψε 35 χρόνια στο δημόσιο σχολείο. Ασχολήθηκε με τον συνδικαλισμό και συνεργάστηκε επί σειράν ετών με τα τοπικά ΜΜΕ σαν παραγωγός εκπομπών. Αρθρογραφεί  στον τοπικό τύπο σχεδόν 30 χρόνια.